بیثباتی و رفتارهای غیرقابل پیشبینی به ویژگی برخی سیاستهای ایالات متحده تبدیل شده است و آخرین تهدید تعرفهای واشنگتن علیه کانادا، بار دیگر این روند نگرانکننده را آشکار میکند.
به گزارش CGTN : روز شنبه، دولت ایالات متحده تهدید کرد که اگر همسایه شمالی این کشور، تحت دولت مارک کارنی، به توافق تجاری خود با چین ادامه دهد، تعرفهای معادل ۱۰۰ درصد بر کالاهای وارداتی از کانادا اعمال خواهد کرد.
با این حال، چین تنها بهانهای برای دولت ایالات متحده است تا انگیزه واقعی تهدید تعرفهای جدید خود علیه کانادا را پنهان کند.
تصمیم کارنی برای ایستادگی در برابر فشارهای ایالات متحده، بهوضوح واشنگتن را ناراضی کرده است. طعنههای مکرر رئیسجمهور ایالات متحده درباره تبدیل کانادا به ایالت پنجاهویکم، روابط دو کشور را تیره کرده و آخرین طعنه او، که نخستوزیر کانادا را «فرماندار کارنی» خواند، تنها به تشدید اختلافات انجامیده است.
نخستوزیر کانادا در سخنرانی اخیر خود در نشست سالانه مجمع جهانی اقتصاد در داووس، خواستار شکلگیری جبههای متحد در برابر یکجانبهگرایی و زورگویی شد. به نظر میرسد این موضع، دولت آمریکا را نگران کرده است.
اظهارات اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، درباره احتمال برگزاری همهپرسی استقلال در استان آلبرتا، روابط دو کشور را بیش از پیش متشنج کرده است. تصور اینکه یک مقام ارشد یک کشور آشکارا به تحریک تجزیه کشور دیگری بپردازد، دشوار است.
توافقنامه کانادا-ایالات متحده-مکزیک که در حال حاضر کانادا را از شدیدترین آثار تعرفهها محافظت میکند، بهزودی تمدید خواهد شد. مقامات ارشد آمریکایی پیشتر تهدید کردهاند که این توافق را لغو خواهند کرد.
در واکنش به آخرین تهدید تعرفهای ایالات متحده، دولت کارنی کاناداییها را تشویق کرده است برای حمایت از صنایع داخلی و کاهش وابستگی به کالاهای آمریکایی، محصولات کانادایی خریداری کنند.
کارنی با اشاره به اینکه کاناداییها تاکنون تلاش زیادی برای جلب رضایت ایالات متحده انجام دادهاند، گفت همانگونه که اقدامات دولت جاستین ترودو نشان میدهد، کانادا تمام تلاش خود را برای راضی کردن واشنگتن به کار بسته است. اما ایالات متحده، با وجود این تلاشها، همچنان با تهدید و فشار پاسخ داده و کانادا چارهای جز توقف این رویکرد به قیمت منافع خود ندارد.
فشارهای اخیر ایالات متحده بر کانادا بهوضوح نشان میدهد که واشنگتن توجه اندکی به منافع متحدان و شرکای تجاری خود دارد.
در این میان، آنچه دولت ایالات متحده را واقعاً نگران میکند، بیدار شدن برخی متحدانش نیست، بلکه این است که آنها اکنون شجاعت یافتهاند از دیگران بخواهند به آنها بپیوندند و در برابر بهرهکشی یکجانبه ایالات متحده نه بگویند.
فرانسیس فوکویاما، اندیشمند علوم سیاسی آمریکا، بهدرستی از کشورهای اروپایی خواست در برابر تهدیدات تعرفهای واشنگتن درباره گرینلند، در مقابل ایالات متحده بایستند. او با توصیف ایالات متحده بهعنوان یک «قلدر» که در پی سلطه بر دیگران است، تأکید کرد که تلاش برای جلب رضایت واشنگتن با امتیاز دادن، «کاری احمقانه» است.
منافع شخصی عامل مهمی در سیاستهای ایالات متحده است. هنگامی که واشنگتن بیپروا از چارچوب هنجارهای روابط بینالملل عبور میکند و منافع خود را بالاتر از منافع دیگر کشورها قرار میدهد، ناگزیر به منافع ملتهای دیگر آسیب میزند. وقتی این آسیب برای دیگر کشورها، حتی متحدان ایالات متحده، غیرقابل تحمل شود، هماهنگی سطحی مبتنی بر «اتحاد» زیر فشار تضادهای واقعی فرو خواهد ریخت.
از این رو، اگر واشنگتن به اقدامات یکجانبه ادامه دهد، تنها مسئله زمان است که متحدانش یکی پس از دیگری اعلام کنند که دیگر کافی است. بیداری متحدان سنتی مانند کانادا میتواند اثر موجی قابل توجهی داشته باشد. بسیاری از دیگر متحدان ایالات متحده نیز در حال سنجیدن گزینههای خود هستند و کارنی صرفاً با جسارت این واقعیت را بیان کرد و رهبر ایالات متحده را در داووس به چالش کشید.
آنچه واشنگتن را نیز نگران میکند این است که اگرچه دعوت کارنی به اقدام ممکن است نتایج فوری نداشته باشد، همدلی و حمایتی که در میان دیگر رهبران متحد ایجاد میکند، در صورت مهار نشدن، ناگزیر در آینده به سیاستهای تجاری دورتر از ایالات متحده خواهد انجامید.
ایالات متحده باید دریابد که چندجانبهگرایی و همکاری در بلندمدت بیشترین خدمت را به منافع آن میکند. ایجاد بیثباتی، تفرقه و خطر برای جهان، مدیریت واقعبینانه انتظارات نیست؛ اگر چنین روندی ادامه یابد، تنها این تصور را در میان کشورهای جهان تقویت میکند که ایالات متحده شریک قابل اعتمادی نیست.