روزنامه «کامرسانت»، در تحلیلی نوشته است: برغم برخی پیش بینی‌های صورت گرفته در سپتامبر سال ۲۰۱۵ (آغاز عملیات نظامی در سوریه) مبنی بر اینکه روسیه در سوریه هم اشتباه اتحاد جماهیر شوروی سابق در افغانستان را تکرار خواهد کرد، ارتش روسیه توانست از وارد شدن در یک جنگ سخت و درازمدت جان سالم بدر برده و در مدت زمان کوتاهی یک عملیات گسترده و متمرکز علیه گروه‌های تروریستی در خاک سوریه را به اجرا گذاشته و با موفقیت نیروهای خود را از این کشور خارج کند. دو سال جنگ در سوریه اطلاعات بسیار زیادی در خصوص استفاده از سلاح‌ها و تجهیزات نظامی مختلف و همچنین چگونگی بکارگیری نیروهای نظامی در اختیار ستادکل نیروهای مسلح روسیه قرار داد که این دانش و اطلاعات در صورتی که روسیه بخواهد وارد مبارزه دیگری با گروه‌های تروریستی در سایر کشورها بشود، مورد نیاز خواهد بود.

مسکو در شرایط دشواری تصمیم به حمایت نظامی از دمشق گرفت

“ولادیمیر پوتین” رئیس جمهوری روسیه در تابستان سال ۲۰۱۵ تصمیم گرفت تا از رژیم “بشار اسد” رئیس جمهوری سوریه که در برابر گروههای مسلح مخالف و تروریستهای داعشی، توان خود را از دست داده بود، حمایت نظامی کند. چنین تصمیمی بسیار خطرناک بود: این مسئله در شرایطی رخ می داد که شبه جزیره کریمه تازه به خاک فدراسیون روسیه ملحق شده بود و کشورهای غربی روسیه را به آغاز جنگ در مناطق شرقی و جنوبی اوکراین متهم کرده و تحریمهای آمریکا و اتحادیه اروپا، مسکو را تحت فشار زیادی قرار داده بود.

کارشناسان بر این عقیده بودند که روسیه در حالیکه در شرایط مطلوبی بسر نمی برد، نباید خود را «درگیر افغانستان دومی» کند که همچنان در حال دست و پنجه نرم کردن با عواقب آن بود. ولی روسیه این خطر را قبول کرد و اکنون بعد از گذشت دو سال می توان گفت که نه تنها در این امر شکست نخورد، بلکه این اقدام نتایج مثبتی برای این کشور به همراه داشت.

ارتش روسیه در آزمایش بزرگی در عملیات سوریه قبول شد

عملیات نظامی در سوریه برای کل سیستم نیروهای مسلح روسیه یک آزمایش بزرگ بود. ارتش روسیه از سال ۲۰۱۲ برای چنین عملیاتی آماده شده بود و دقیقا در آن زمان “سرگئی شایگو” وزیر دفاع روسیه مانورهای نظامی گسترده ای را مورد تمرین قرار داده بود که هدف از آنها انتقال نیروها و تجهیرات نظامی به مناطق دوردست، استقرار آنها و ایجاد ارگانهای صحرایی برای هدایت و فرماندهی اقدامات نظامی بود. تمامی این اقدامات به نوعی دقیقا در سوریه مورد استفاده قرار گرفتند. البته مانور تنها یک تمرین نظامی است، ولی جنگ هرچند با آمادگی تجهیزاتی کمتری همراه است، ولی با آشنایی از وضعیت دشمن، این امکان را فراهم می کند تا نارسایی ها و کمبودها مشخص شوند و از تسلیحاتی استفاده شود که تاکنون نیروهای نظامی در میدان واقعی جنگ بکار نگرفته بودند.

برای مثال در جریان عملیات نظامی در سوریه از موشک‌های کرزو «Х-۱۰۱» در شرایط بیابانی استفاده شد که قبل از آن هرگز بکار گرفته نشده بود. موشک‌های دور پرواز و دارای دقت بالای «کالیبر»، «اسکندر-ام»، «توچکا-او» و همچنین موشکهای «Х-۱۰۱» و« Х-۵۵» نیز در شرایط جنگی واقعی مورد استفاده قرار گرفتند. در جریان عملیات سوریه ۲۱۵ نوع تسلیحات و تجهیزات نظامی بکار گرفته شد و در مجموع بیش از ۷۰۰ کمبود و نقص آنها برطرف شد.

شرایط عملیات نظامی روسیه در خاک سوریه چندان آسان نبود: مقامات نظامی در گفتگوهای غیرعلنی اعتراف می کردند که در سپتامبر سال ۲۰۱۵ ارتش سوریه کاملا خسته و ناتوان شده بود، و این مسئله تازه بعد از آغاز عملیات مشخص شد. در بسیاری از موارد این عملیات توانست تجربه خوبی برای فرماندهی افسران روسی شود. ضمن اینکه این نخستین عملیات گسترده نیروهای عملیات ویژه نظامی روسیه بود.

عملیات نظامی در سوریه، بزرگترین عملیات نیروهای مسلح روسیه در تاریخ این کشور بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی بود، بیش از ۴۸ هزار نیروی نظامی روسی در این عملیات مشارکت داشتند و ۴۱ تن از نظامیان روس نیز در سوریه جان خود را از دست داده اند.

وزارت دفاع روسیه خط‌مشی درستی را در پیش گرفته است

عملیات در سوریه به کاخ کرملین این امکان را داد تا توان رزمی ارتش روسیه در شرایط جنگ واقعی را مورد ارزیابی قرار دهد. عملیات نظامی انجام شده در سال ۲۰۱۴ در منطقه کریمه، هرچند یک عملیات ویژه نظامی بود، ولی یک اقدام نظامی تمام عیار محسوب نمی شد. در واقع آخرین بار در زمان عملیات «مجبور سازی گرجستان به صلح» در ماه آگوست سال ۲۰۰۸ از نیروهای نظامی روسیه استفاده شده بود. تجزیه و تحلیل‌های صورت گرفته بعد از آن عملیات بود که اصلاحات اساسی در ارتش روسیه را آغاز کرد و نیروهای مسلح چهره تازه‌ای به خود گرفت. و بر اساس نتیجه جنگ در سوریه می توان گفت که ماشین نظامی روسیه اکنون نیاز به تغییرات اساسی ندارد.

البته اصلاحاتی خاصی ممکن است بر حسب نیاز رخ دهد، ولی خط مشی که در زمان “آناتولی سردیوکوف” وزیر دفاع سابق روسیه آغاز شده و بعد توسط “سرگئی شایگو” دنبال شد، از سوی فرد بعدی که این سمت را برعهده خواهد گرفت همچنان ادامه می یابد و این خط مشی بطور کامل پاسخگوی نیازهای روسیه در راستای تامین امنیت مطمئن کشور است.

تجارب و درس‌هایی که در جریان عملیات نظامی در سوریه بدست آمده است، بدون تردید در زمان برنامه ریزی برای عملیات نظامی بعدی نیروهای مسلح روسیه مورد توجه و استفاده قرار خواهند گرفت، البته اگر ولادیمیر پوتین تصمیم بگیرد که از تجربه موفق نابودسازی گروههای تروریستی در سوریه، در سایر کشورها هم استفاده کند.

تسنیم