صدها شهروند کشورهای آسیای مرکزی، از جمله ازبکستان، قزاقستان و قرقیزستان، در ارتش رژیم اسرائیل خدمت می‌کنند و این حضور، پرسش‌هایی جدی درباره ابعاد سیاسی و اخلاقی سیاست‌های نظامی تل‌آویو ایجاد کرده است.

به گزارش روز چهارشنبه ایرنا، بر اساس گزارش شبکه الجزیره، این نیروهای چندملیتی در حملات اخیر به نوار غزه مشارکت داشته‌اند و نگرانی‌ها درباره نقش اتباع خارجی در عملیات‌های نظامی اسرائیل و پیامدهای بین‌المللی آن را افزایش داده است.

این شبکه عربی براساس داده‌های الاد من (Elad Man) وکیل اسرائیلی و مشاور حقوقی سازمان «هاتزلاخا» (Hatzlacha) اظهار داشت که هزاران تبعه خارجی در ارتش اسرائیل تا ماه مارس ۲۰۲۵ (خرداد/ تیرماه ۱۴۰۴)، حضور داشته‌اند.

الجزیره می‌افزاید که در میان این افراد، ۲۶۴ نفر دارای تابعیت ازبکستان بوده‌اند که تابعیت اسرائیلی هم داشته‌اند.

علاوه بر ازبکستان، سایر کشورهای آسیای مرکزی نیز در این آمار حضور دارند؛ از جمله ۱۸۹ شهروند قزاقستان، ۵۲ شهروند قرقیزستان، ۳۱ شهروند ترکمنستان و هشت شهروند تاجیکستان که در ارتش اسرائیل، خدمت می‌کنند.

همچنین، طبق ارقام نقل‌شده در این گزارش، از هفتم اکتبر ۲۰۲۳ تاکنون، دستکم ۷۲ هزار و ۶۱ نفر در جریان حمله اسرائیل به نوار غزه کشته شده است.

درهمین راستا، سازمان‌های حقوق بشری برخی ابعاد این کارزار را مصداق جنایت جنگی و جنایت علیه بشریت توصیف کرده‌ و تلاش‌هایی خود را برای شناسایی و پیگرد اتباع خارجی متهم به مشارکت در نقض‌ها آغاز کرده‌اند؛ از جمله افرادی که تصاویر یا ویدئوهایی از درگیری‌ها در شبکه‌های اجتماعی منتشر کرده‌اند.

«مرکز بین‌المللی عدالت برای فلسطینیان» در اسفند ۱۴۰۲، کارزار «گلوبال ۱۹۵» را با هدف پاسخگو کردن اسرائیلی‌ها و افراد دارای تابعیت دوگانه در قبال جرایم ادعایی در غزه راه‌اندازی کرد. این ابتکار در پی صدور احکام بازداشت خصوصی و آغاز روندهای قضایی در حوزه‌های مختلف است.

بنابراین، برای کشورهایی که عضو اساسنامه رم دیوان کیفری بین‌المللی هستند — از جمله فلسطین که در سال ۲۰۱۵ به این اساسنامه پیوست — امکان اعمال صلاحیت قضایی دیوان در پرونده‌های مرتبط وجود دارد.

روابط رژیم اسرائیل با کشورهای آسیای مرکزی در سال‌های اخیر بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است؛ بطوری که قزاقستان در اواخر سال گذشته میلادی به نخستین کشور با اکثریت مسلمان خارج از خاورمیانه تبدیل شد که به چارچوب توافق‌های «ابراهیم» پیوست.

همچنین، ازبکستان به این دلیل که میزبان «یهودیان بخارا» به عنوان یکی از قدیمی ترین قوم های ساکن آسیای مرکزی است، پیش تر از دیگر کشورهای این منطقه با تل‌آویو مناسبات رسمی سیاسی و دیپلماتیک برقرار کرد و آن ها جایگاه مهم و پرنفوذی در دستگاه های تصمیم گیری روسیه، آمریکا و اسرائیل دارند و از شخصیت های معروف و بارز این گروه از یهودیان می توان به لو لویف معروف به «سلطان الماس» اشاره کرد که دارای روابطی راهبردی و مهم با واشنگتن، مسکو و تل آویو است.

افزون بر آن، روابط این گروه از یهودیان با یهودیان روسیه تاثیر مهمی روی رویکرد سیاست خارجی اسرائیل دارد، چراکه بسیاری از یهودیان روس تبار جزو اولین گروه از مهاجران به سرزمین های اشغالی و بنیانگذار جنبش صهیونیسم بودند و در مراکز قدرت اسرائیل به ویژه وزارت امور خارجه این رژیم حضور دارند و به سیاست ها و رویکردهایش جهت می دهند. یکی از بارزترین شخصیت ها از این دست می توان به «آویگدور لیبرمن» وزیر دارایی و «یوئیل رازووف»، وزیر سیاحت و گردشگری اسرائیل اشاره کرد.