وظیفه فرستادگان رئیس جمهوری جدید آمریکا به کنفرانس مونیخ، اطمینان دادن به متحدان اروپایی برای ادامه حمایت‌های واشنگتن بود، ولی این تلاش‌ها چندان متقاعد کننده نبود و روسیه هم نظرات جدیدی برای ارائه داشت.

روزنامه «کامرسانت» چاپ مسکو می نویسد: بیش از ۵۰ سال است که کنفرانس امنیتی مونیخ یکی از نمادهای اتحاد اورآتلانتیکی است که پیوندی غیرگسستنی بین آمریکا و متحدان اروپایی آن ایجاد کرده است. ولی امسال در پنجاه و سومین نشست این کنفرانس بین المللی، سیاستمداران اروپایی، مقامات دیپلماتیک و نظامی به گونه متفاوتی عمل کرده و طبق تشبیه یک روزنامه آلمانی، انگار در یک جلسه «گروه درمانی» شرکت کرده اند.

حال باید دید آیا فرستادگان رئیس جمهوری جدید آمریکا موفق شدند نگرانیهای متحدین اروپایی خود را برطرف کنند؟

پیام‌های ارسالی از واشنگتن چه بود؟

در آغاز کنفرانس مونیخ “ولفگانگ ایشینگر” دیپلمات بلندپایه سابق آلمانی و رئیس این کنفرانس اعلام کرد که نشست امسال مهیج ترین کنفرانس طی دهها سال اخیر است و جهان تاکنون در چنین وضعیتی قرار نداشته که همه در انتظار توضیح آن هستند که رهبران جدید آمریکا در عرصه سیاست خارجی چه برنامه‌ای ارائه خواهند داد.

فرستادگان دونالد ترامپ تلاش کردند تا نگرانیهای متحدین خود را آرام کنند. “جیمز متیس” رئیس پنتاگون ابراز اطمینان نمود که رئیس جمهور جدید آمریکا که ناتو را «سازمانی منسوخ» نامیده، اصلا قصد ندارد روابط با این پیمان را قطع کند و کاملا از ناتو حمایت می کند، فقط معتقد است که این سازمان باید تغییراتی کند تا با درخواستهای جهان امروز، هماهنگ باشد.

“مایک پنس” معاون رئیس جمهوری جدید هم تلاش کرد تا شرکت کنندگان در این کنفرانس را متقاعد سازد تا روابط با متحدین اروپایی همچنان برای دولت آمریکا در اولویت قرار دارد.

بسیاری از اروپایی ها نگران این عبارت معاون رئیس جمهوری آمریکا شدند که گفته بود، دونالد ترامپ «از متحدین خود که از او حمایت می کنند، حمایت خواهد کرد». ضمن اینکه برخی شرکت کنندگان این کنفرانس معتقدند که سخنان نمایندگان دولت جدید آمریکا بطور کامل شفاف و دقیق نبوده است، بدین ترتیب آنها ظاهرا قانع نشده اند.

“اورزولا فون لر لیان” وزیر دفاع آلمان تاکید کرد که اروپا بیش از این نمی تواند روی مسائل امنیتی به آمریکا تکیه کند و باید خود تلاش بیشتری برای حل و فصل مشکلات عرصه امنیتی انجام دهد. البته “زیگمار گابریل” وزیر امور خارجه آلمان با او هم عقیده نبوده و گفت که این کشور تاکنون هم هزینه گزافی برای عملیات انسان دوستانه و پذیرش پناهجویان پرداخته است. وی در عین حال اعتراف کرد که جاری شدن سیل آوارگان به سمت اروپا به دلیل عدم موفقیت اقدامات نظامی غرب در خاورمیانه و شمال آفریقا بوده است.

جایگاه مسکو در کنفرانس مونیخ چه بود؟

در کنفرانس امنیتی مونیخ روسیه هم مورد بررسی قرار گرفت، ولی برخلاف نشست سال ۲۰۱۵، اظهارنظرات در مورد این کشور چندان شدیدالحن نبود. سال گذشته بسیاری از شرکت کنندگان سخنرانی “سرگئی لاوروف” وزیر امور خارجه روسیه را قطع کرده بودند، ولی امسال وضعیت متفاوت بود. اظهارات لاوروف نیز بسیار مناسب و تاثیرگذار انتخاب شده بود. چکیده سخنان وی این است که: تلاشهای غرب برای انطباق اقدامات با دوران جنگ سرد، در برابر واقعیات جدید جهان شکست خورده است. جهان نه بر اساس ارزشهای غربی تغییر کرده و نه امن تر و با ثبات تر شده است. وی با انتقاد از نظم کنونی جهان، دیدگاه مسکو برای ایجاد دوره جدید نظم جهانی را تشریح کرده و نتایج مثبت چنین برخوردی در عرصه سیاست بین المللی را برشمرد.

اوکراین پیش شرط معامله واشنگتن با مسکو

«کامرسانت» نوشت: موضوع اوکراین در درجه نخست اهمیت مباحثات در کنفرانس مونیخ قرار نداشت. ولی “پترو پروشنکو” رئیس جمهوری این کشور تلاش کرد تا توجه ها را به سمت خود جلب کند و روسیه را به «نفرت داشتن نسبت به اوکراین» متهم کرد. البته حتی سخنان تند وی هم نتوانست همدردی شرکت کنندگان را برانگیزد.

همه انتظار داشتند که مایک پنس در مورد اوکراین موضع گیری شدیدالحنی داشته باشد، ولی معاون رئیس جمهوری آمریکا مواضعی دوگانه گرفت: از یک سو تاکید کرد که واشنگتن همچنان از مسکو خواستار پاسخ در مورد اوکراین است و باید توافقنامه مینسک را بطور کامل اجرا کند. ولی در عین حال اعلام کرد که دولت آمریکا به دنیال یافتن نقطه اشتراک با روسیه در این رابطه است.

“فئودور لوکیانوف” رئیس شورای سیاست خارجی و دفاعی روسیه که در نشست مونیخ شرکت داشت، در گفتگو با خبرنگار این روزنامه، دلیل این موضع گیری محتاطانه دولت جدید آمریکا را چنین توضیح داد که «معامله بزرگ» با مسکو که دونالد ترامپ بارها از آن صحبت کرده، ظاهرا بدون حل و فصل مناقشه در اوکراین غیرممکن خواهد بود. به گفته وی، «البته این آن چیزی نبود که مسکو انتظار آن را داشت. در روسیه فکر می کردند، اوکراین بخشی از معامله خواهد بود و نه پیش شرط آن».

“کنستانتین کاساچوف” رئیس کمیته امور بین الملل شورای فدراسیون (سنای) روسیه هم اعتراف کرد که او از سخنان معاون رئیس جمهوری آمریکا مایوس شد که مسکو را مسئول عدم اجرای توافقنامه مینسک می داند. به عقیده این سناتور روس، چنین برخوردی باعث می شود تا دولت اوکراین به تعهدات خویش در قبال این توافقنامه کمتر از گذشته پایبند باشد.

“آلکسی پوشکوف” نماینده دیگر بلندپایه شورای فدراسیون روسیه نیز که در کنفرانس مونیخ شرکت داشت، به روزنامه «کامرسانت» گفت: «موضع گیری دولت جدید آمریکا در قبال متحدین اروپایی و در برخورد با روسیه جای تعجب ندارد. در واقع سیاست خارجی دولت ترامپ بیشتر از حدی که در اروپا نگران آن هستند و در روسیه به آن امید بسته اند، برخوردی مرسوم است و تفاوت زیادی با آنچه پیش از این از سوی واشنگتن مشاهده میشد، ندارد».

یک دیپلمات آمریکایی نیز در مونیخ به این روزنامه گفت که طرح‌های دولت آمریکا در رابطه با روسیه بعد از دیدار دونالد ترامپ با ولادیمیر پوتین مشخص خواهد شد. در حال حاضر دو طرف در تلاش برای رسیدن به توافق برای سازماندهی این دیدار در نشست سران گروه ۲۰ در هامبورگ هستند، ولی هنوز تاریخ دقیقی برای نشست سرزان دو کشور تعیین نشده است.

تسنیم