علت حذف جنبش «ترکستان شرقی» از لیست سازمانهای تروریستی آمریکا، فراهم کردن زمینه بیشتر برای رقابت و مقابله با چین است که موقعیت «واشنگتن» در عرصه بینالملل را با چالش مواجه کرده است.
«عادل کائوکن اف» کارشناس مسائل منطقه ضمن یادداشتی که در اختیار خبرگزاری فارس در دوشنبه قرار داد، به بررسی اهداف آمریکا از حذف جنبش اسلامی ترکستان شرقی از لیست سازمانهای تروریستی آمریکا پرداخته است.
چین محور اصلی دستور کار به اصطلاح رویاروییهای آمریکا را تشکیل میدهد.
برای واشنگتن مهمترین دغدغه این است که در متن رشد و پیشرفتهای بی وقفه اقتصادی و سیاسی چین، چگونه میتوان نقش رهبری جهانی را حفظ کرد.
در زمان ریاست جمهوری «دونالد ترامپ»، بارها چین به عنوان رقیب اصلی و تهدید بلند مدت برای منافع آمریکا عنوان شد.
تحریمهای مختلفی علیه چین اعمال شده و میشود تا از استفاده «پکن» از منابع آمریکا جهت توسعه خود جلوگیری به عمل آید.
کار به جای رسیده که بحث ضرورت تداوم حضور دانشجویان چینی در آمریکا نیز مورد سوال قرار گرفته زیرا در «کاخ سفید» از آن نگرانند که رقبای ژئوپلیتیک و فناوری بالقوه خود را آموزش میدهند.

بنابراین در لیست اقدامات جهت رقابت و مقابله با چین که در حال بزرگ شدن است، حذف جنبش اسلامی ترکستان شرقی از لیست سازمانهای تروریستی است.
از مدتها پیش در آمریکا موضوع تجدید نظر نسبت به این گروه مطرح بود که بالا گرفتن اختلافات با چین بالاخره زمینه چنین تصمیمی را فراهم کرد.
گذشته از آن سازمان «کنگره جهانی اویغور» که در آمریکا مستقر است، بارها از کاخ سفید به دلیل تصمیم قرار دادن جنبش اسلامی ترکستان شرقی در لیست سازمان های تروریستی انتقاد کرده بود.
واشنگتن مدعی است نشانهای از وجود افکار تروریستی در این سازمان را ندارد و به همین دلیل آن را از لیست سازمانهای تروریستی خارج کرده است.
چین از این تصمیم به شدت خشمگین بوده و به تعدادی از حملات تروریستی این گروه در چین و نمایندگیهای چینی در خارج تاکید میکند.
برای واشنگتن قرار داشتن جنبش اسلامی ترکستان شرقی در لیست سازمان های تروریستی بسیار ناخوشایند بود، چرا که بر این اساس چین میتوانست بر مبنای قانون مبارزه با تروریسم، خواستار حمایت در اقدام علیه اویغور تبارانی شود که به اصطلاح در نقاط حساس قرار دارند.
اکنون کاخ سفید میتواند مواردی را که از سوی «پکن» در رابطه با مشارکت اعضای این گروه در فعالیتهای تروریستی تهیه میشوند، نادیده بگیرد.
با توجه به شکست ترامپ در برابر«جو بایدن» در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، سیاست دولت جدید این کشور نسبت به چین شاید از نظر بیانیهها خویشتندارانه تر شود ولی بعید است خط مشی اصلی کاخ سفید تغییر کند. زیرا بین جمهوری خواهان و دموکرات ها نظر واحد وجود دارد که چین اصلیترین چالش در برابر قدرت آمریکا به شمار میرود.