نشریه آمریکایی ‘نشنال اینترست’ در تحلیلی تصریح کرد، سیاست ترامپ در سوریه به خاطر ناتوانی در هماهنگ‌سازی اهداف مد نظر، در نهایت به انزوای آمریکا ختم شد.

‘سث فرانتسمن’ از خبرنگاران روزنامه ‘جروزالم پست’ در مطلبی با عنوان ‘شکست سیاست آمریکا در سوریه’ که در نشنال اینترست انتشار یافته، نوشت: صراحت سیاست آمریکا در سوریه پس از بیش از نیمه دهه شرکت در درگیری های مختلف سریع و شگفت‌انگیز بوده است. ‘دونالد ترامپ’ روز ۲۶ دسامبر (۵ دی)، به سربازان آمریکایی در پایگاه هوایی ‘الاسد’ در عراق گفت، کاخ سفید به دنبال راهی برای خروج آرام نیروهای ایالات متحده از سوریه است.

سیاستگذاران، استراتژیست‌ها و سربازان آمریکایی مدت‌های طولانی است که در حال مطالعه نظریات ‘کارل فون کلاوزِویتس’ ژنرال پروس قرن نوزدهم هستند.

بدنبال نظرات کلاوزویتس، ‘کالین پاول’ وزیر خارجه وقت آمریکا در سال‌های دهه ۱۹۹۰، ادعا کرد که ‘برنامه‌ریزی نظامی باید ناشی از جهت‌های سیاسی روشن باشد’.

‘ژنرال مک مستر’ مشاور سابق امنیت ملی ترامپ نیز معتقد به اصول کلاوزِویتس بود. وی همچنین در سال ۲۰۰۸ نوشت: ‘رهبران باید این باور را رها کنند که جنگ را می‌توان با استفاده از رویکرد مینیمالیستی به تعهد نیروها و سایر منابع، پیش برند.’

‘جیمز متیس’ وزیر دفاع نیز با کلاوزِویتس آشنا بود و در مصاحبه‌های خود چندین بار به اصول وی اشاره کرد.

با این حال، در سوریه، ایالات متحده سیاست‌های متنوع و غالبا متناقضی را دنبال می‌کرد که در تضاد مستقیم با این ایده است که برنامه‌های نظامی از یک هدف سیاسی جریان پیدا می‌کنند.

‘رابرت کرم’ معاون وزیر دفاع در سپتامبر گفت: ‘ایالات متحده به دنبال تضمین شکست دائمی داعش و القاعده و وابستگان آن‌ها است.’

هدف شماره اول ‘ممانعت از استفاده از سلاح‌های شیمیایی، هدف شماره دو: مقابله با ایران، هدف شماره سه: حل مسالمت‌میز مناقشه چندجانبه در سوریه به شیوه‌ای که از منافع ایالات متحده محافظت کند، تعادل مطلوب قدرت منطقه‌ای را حفظ کند، از متحدان و شرکای ما محافظت کند و آسیب‌های انسانی آن را کاهش می‌دهد’.

دولت ‘باراک اوباما’ در ابتدا از مخالفان سوریه حمایت می‌کرد. این امر شامل دوره‌های آموزشی و حمایت‌های مخفی از سال ۲۰۱۲ بود.

تلاش برای حمایت از شورشیان سوریه تا سال ۲۰۱۵ به دلیل ناکارآمدی آن مورد انتقاد قرار گرفت و شواهد نشان می‌داد که علیرغم تلاش‌هایی که آمریکا در آموزش این گروه‌های شورشی انجام داده بود، تعداد کمی از این شورشیان به میدان جنگ رفته بودند. تخمین زده می‌شود که تا سال ۲۰۱۶ هزینه این حمایت به ۵۰۰ میلیون دلار رسید و تا زمانی که به طور کل توسط ترامپ برچیده شود، یک میلیارد دلار تا سال ۲۰۱۷ هزینه داشته است.

واشنگتن همچنین با گذشت چند سال تصورات خود را از رژیم اسد تغییر داده است.

در سال ۲۰۱۷، ‘رکس تیلرسون’ وزیر امور خارجه پیشین ایالات متحده پیش از برگزاری مذاکرات صلح ژنو اعلام کرد که بشار اسد در آینده در سوریه نقش نخواهد داشت.

در ژانویه ۲۰۱۸، تیلرسون اشاره کرد که نیروهای ایالات متحده در سوریه نه تنها به عنوان اهرمی علیه اسد باقی خواهند ماند، بلکه مانع ایران برای تقویت قدرتش در سوریه می‌شوند.

در حالیکه ایالات متحده با اسد مخالف بود و به مخالفان اسد کمک شایانی کرده است، در ژنو مسیر سیاسی را دنبال کرد که به طور فزاینده‌ای سبب انزوای ایالات متحده شده بود.

از سال ۲۰۱۵، با آمدن روسیه و میزبانی این کشور و برگزاری نشست‌های آستانه در راستای ایجاد راه حلی برای مشکل سوریه و همکاری ایران و ترکیه، ایالات متحده از شرکت در فرآیند راه حل سیاسی در سوریه کنار گذاشته شد.

حتی روز قبل از اینکه ترامپ اعلام کند که از ۱۹ دسامبر (۲۸ آذر) از سوریه خارج می‌شود، روس‌ها با مقامات ترکیه و ایران در ژنو دیدار کردند تا درباره کمیته قانون اساسی سوریه گفت وگو کنند.

با انزوای واشنگتن از روند سیاسی سوریه و پایان حمایت از اپوزیسیون سوریه، دو هدف دیگر برای ماندن در سوریه باقی مانده است؛ هدف نخست مبارزه با داعش بود.

اما هدف کاهش نفوذ ایران در سوریه در پاییز سال ۲۰۱۸ به فهرست اهداف آمریکا در سوریه اضافه شد.

در ماه سپتامبر (شهریور) ‘جان بولتون’ مشاور امنیت ملی گفت، ایالات متحده تا زمان ترک ایران، در سوریه باقی خواهد ماند.

واشنگتن تاکید کرد این شامل خروج کامل نیروهای ایرانی است، چه مستشاری چه نیروهای دیگر.

با این حال، پنتاگون احساس کرد که به طور بالقوه ایالات متحده فاقد اختیارات لازم برای انجام چنین کاری است.

گزارش بازرس کل وزارت دفاع در ماه سپتامبر (شهریور) استدلال کرد که حضور ایالات متحده در سوریه ناشی از مجوز ۲۰۰۱ برای استفاده از نیروی نظامی پس از حملات ۱۱ سپتامبر است، زیرا داعش با القاعده مرتبط بود اما هیچگونه مجوز خاصی برای ماندن در سوریه در راستای مقابله با ایران وجود ندارد.

با این حال، ایالات متحده اکنون به حضور خود در سوریه به عنوان راهی برای مقابله با ایران نگاه می‌کند.

صرف نظر از اینکه چه مدت طول می‌کشد تا ایالات متحده از سوریه کاملا خارج شود، اینکه همان ۱۰۰ روز تعیین شده خواهد بود یا چهار ماه و یا بیشتر طول می‌کشد، راهبرد ایالات متحده در سوریه بر همه روشن شده است.

این نمونه‌ای کاملی از یک راهبرد ناهماهنگ میان پنتاگون، وزارت امور خارجه و کاخ سفید است که علیه مفهوم کلاوزِویتس است که اغلب به عنوان پایه هدف ایالات متحده در سیاست خارجی و درگیری‌ها مطرح می‌شود.

روشن است که دولت آمریکا در سوریه هدف مشخصی ندارد و ماموریت مبارزه با داعش به نوعی به مقابله با نفوذ ایران بدل شده بود.

حال با توجه به این چالش ها، ایالات متحده بدون در نظر گرفتن مخالفت‌های رو به رشد و سعی برای رفع هر کدام از چالش‌ها به شیوه‌ای جداگانه، مسیر خود را می‌رود که این خود نشان دهنده شکست در سیاستگذاری و راهبرد است.

این نشان می‌دهد که درگیری‌های سوریه اغلب توسط روش‌های مختلف توسط دولت‌های گوناگون ایالات متحده، مدیریت می‌شود.

سایر کشورهای درگیر در جنگ سوریه یک مدل ترکیبی از اهداف نظامی و سیاسی را در پی گرفته‌اند اما واشنگتن هنوز نمی‌داند چگونه اهداف خود را می‌توانند با یکدیگر هماهنگ کند.

نشریه آمریکایی نشنال اینترست در سال ۱۹۸۵ میلادی توسط ‘ایروینگ کریستول’ و ‘اوون هریس’ تأسیس شد و با متفکران و دولتمردانی همچون ‘هنری کسینجرگ ارتباط دارد.

گرچه سیاست‌های بین‌المللی در چند دهه گذشته بطور قابل توجهی تغییر کرده اما اساسنامه این نشریه همچنان بدون تغییر باقی مانده و تمرکز خود را بر روی سیاست خارجی در راستای منافع ملی آمریکا قرار داده است.
ایرنا