نشریه آمربکایی با اشاره به اینکه دیگر هیچ‌کس در منطقه غرب آسیا به اروپایی‌ها گوش نمی‌کند، نوشت: حمله واشنگتن به ایران بزرگترین بازیگران اروپایی را به جایگاه طعمه‌های فریبنده تنزل داد، چرا که آنها ساعت‌ها قبل از شروع حمله، مذاکرات را دنبال می‌کردند.

به گزارش ایسنا، تصمیم «دونالد ترامپ» رئیس جمهور آمریکا برای هدف قرار دادن تأسیسات هسته‌ای ایران، بی‌علاقگی کامل او به متحدان سنتی آمریکا در آن سوی اقیانوس اطلس را آشکار کرد، متحدانی که همگی خواستار خویشتن‌داری بودند. اکنون مقامات اروپایی تلاش می‌کنند تا چهره‌ای شجاعانه از عدم پیوستگی آشکارشان با ایالات متحده و بحران فزاینده غرب آسیا نشان دهند.

پالتیکو با این مقدمه نوشت: شاید از همه بدتر، این سوءظن مداوم باشد که ترامپ، نه تنها همتایان خود در اروپا را نادیده گرفته، بلکه از آنها به عنوان طعمه‌های ژئوپلیتیکی غول‌پیکر برای فریب ایران استفاده کرده تا فکر کند حمله قریب‌الوقوع نیست.

برای اروپا، بهای این ضعف سنگین است. از طرفی دیگر، جنگ غزه نیز که از اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شده، شکاف شدیدی را در سیاست بسیاری از کشورهای اتحادیه اروپا ایجاد کرده است.

«صنم وکیل» کارشناس غرب آسیا در اندیشکده چتم هاوس در لندن گفت: حمله ایالات متحده به ایران نشان‌دهنده کاهش نفوذ، اگر نگوییم حاشیه‌ای قدرت‌های اروپایی در منطقه است.

دیدار در ژنو

ترامپ حتی تا ساعات پیش از حمله، آن‌گونه که سخنگوی کاخ سفید گفت، این‌طور نشان می‌داد که می‌خواهد شانسی به دیپلماسی بدهد. و این، از سوی مقامات انگلیس، فرانسه و آلمان به عنوان تقویت دیپلماسی در نظر گرفته شد که سابقه همکاری با آمریکا در رابطه با برنامه هسته‌ای ایران را داشتند.

آنها سپس مذاکراتی را با طرف ایرانی در ژنو برنامه‌ریزی کردند و به نظر می‌رسید که این مذاکرات ناگهان وزن بسیار بیشتری پیدا کرده است. مذاکرات بدون پیشرفت به پایان رسید، اما تروئیکای اروپایی اعلام کرد که خواهان ادامه مذاکرات است. وزیران اروپایی در روزهای پس از حمله اعتراف کردند که کاملاً از این طرح بی‌اطلاع بوده‌اند.

«یوهان واده‌فول» وزیر امور خارجه آلمان هم عصر یک‌شنبه در مصاحبه‌ای تلویزیونی خاطر نشان کرد که وزیر امور خارجه ایالات متحده به صراحت گفت که آمریکا به جنگ نخواهد پیوست. او گفت که «فکر می‌کنم درست مانند دیوید لمی، همکار بریتانیایی‌ام پس از [حمله]، نه قبل از آن، از بمباران مطلع شده‌ام.»

در لندن، مقامات انگلیس اصرار داشتند که از اقدام نظامی اطلاع داشته‌اند اما این، هنوز برای «کر استارمر» نخست وزیر این کشور که روزها و هفته‌های قبل را صرف درخواست کاهش تنش کرده بود و حتی تا آنجا پیش رفت که علناً پیش‌بینی کرد که ایالات متحده قصد اقدام نظامی علیه ایران را ندارد، تحقیرآمیز بود.

در ایتالیا نیز که نخست‌وزیر آن از افراد نزدیک به ترامپ به شمار می‌آید، از حمله آمریکا کاملا غافلگیر شده بود.

متحدان فرضی

به نوشته پالتیکو، این، شرم‌آور است که درخواست‌های اروپایی‌ها و انگلیسی‌ها برای کاهش تنش نادیده گرفته شد و بدتر از آن اینکه متحدان فرضی آمریکا از حلقه نظامی دور نگه داشته شدند. اما فاحش‌ترین فرضیه این است که ترامپ به طور فعال از تلاش‌های دیپلماتیک «دوستان» فرضی خود در آن سوی اقیانوس اطلس استفاده می‌کرد تا ایران را گمراه کند و به این فکر بیندازد که هرگونه حمله‌ای احتمالاً چند هفته دیگر اتفاق می‌افتد.

صنم وکیل از چتم هاوس همچنین اظهار داشت: در آستانه حملات، سه کشور اروپایی تا حد زیادی در مذاکرات هسته‌ای به حاشیه رانده شدند، زیرا مذاکرات به طور فزاینده‌ای تحت سلطه تعاملات ایالات متحده و ایران قرار گرفت و اروپا قادر به ارائه مشوق‌ها یا تضمین‌های معنادار نبود. نشست ژنو نیز این ناتوانی را بیشتر آشکار کرد، چراکه درخواست‌های اروپایی‌ها برای خویشتن‌داری تحت الشعاع اقدام نظامی قاطع ایالات متحده که بدون مشورت آنها انجام شد، قرار گرفت.

یک مقام دولتی آلمان در تلاش برای کم اهمیت جلوه دادن کنار گذاشته شدن اروپایی‌ها گفت: هر درگیری یک جنبه نظامی و یک جنبه دیپلماتیک دارد. ما می‌دانیم که خود آمریکایی‌ها همچنان اقدامات احتیاطی را برای ورود به چنین مسیر دیپلماتیکی انجام می‌دهند. به همین دلیل است که من معتقدم توافق‌ها، تفاهم‌هایی که بین ایالات متحده، تروئیکای اروپا و دیگران برای کار روی چنین مسیر دیپلماتیکی حاصل شد، در آن زمان بی‌ارزش نبودند و بی‌ارزش نیز نخواهند بود.

نشریه آمریکایی در ادامه با تاکید بر اینکه «در حقیقت، اروپا حتی در این بازی نقشی هم ندارد» نوشت: وقتی صحبت از درگیری در غرب آسیا می‌شود، اتحادیه اروپا، انگلیس و کشورهای دیگری مانند کانادا همگی سعی کرده‌اند، به ویژه نفوذ خود را بر اسرائیل اعمال کنند اما هیچ یک از تلاش‌های آنها نتیجه‌ای نداشته است.

به ویژه برای اروپا، روابط با دولت راست‌گرای «بنیامین نتانیاهو» نخست وزیر اسرائیل در وضعیت خطرناکی قرار دارد.

غزه

جنگ علیه غزه و محاصره منطقه توسط اسرائیل و بحران انسانی ناشی از آن که سبب شده است هزاران فلسطینی بدون کمک غذایی کافی با گرسنگی مواجه باشند، رهبران اتحادیه اروپا را وحشت‌زده کرده و انتقادات شدیدی را از سوی آنها برانگیخته است. بررسی انجام شده توسط «کایا کالاس» دیپلمات ارشد اتحادیه اروپا در این ماه نشان داد که رژیم اسرائیل بندهای حقوق بشر در توافق‌نامه همکاری خود را نقض کرده است.

اتحادیه اروپا اکنون در حال بررسی این است که آیا و چگونه اسرائیل را به خاطر این اقدامات مجازات کند. برای این اتحادیه واضح است که اسرائیل اساساً تصمیم گرفته است که دیگر به حرف‌های آنها گوش ندهد. هرگونه اعتباری که کالاس نزد تل‌آویو ایجاد کرده بود، اکنون به طور جبران‌ناپذیری تضعیف شده است و احتمالاً شکایات اروپا نادیده گرفته خواهد شد.

و نتانیاهو نشان داده است که واقعاً فقط به ترامپ گوش می‌دهد و آن هم، نه همیشه.

«جسیکا روزنکرانتز» وزیر امور اتحادیه اروپا در سوئد به پالتیکو گفت: در بسیاری از نقاط غرب آسیا به راحتی می‌توان دید که مثلاً ایالات متحده نقش مهمی در اتفاقات دارد اما آیا کسی در منطقه به اروپا گوش می‌دهد؟ البته، فکر می‌کنم وقتی ۲۷ کشور روی چیزی توافق دارند و ما با یک صدا صحبت می‌کنیم، تفاوت ایجاد می‌کند. اما باید واقع‌بین باشید که بازیگران بسیار دیگری نیز در این منطقه وجود دارند که نقش مهمی ایفا می‌کنند.